MÚA LÂN VỚI KÍ ỨC VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG ( Phần 1 )

ông địa và chú lân và - học viên pháp luân đại pháp - pháp luân công

Có lẽ ngày nay trẻ em đợi chờ ngày tết chỉ vì được tiền mừng tuổi, được nghỉ học, được đi chơi, ít có nơi nào trẻ em đợi chờ ngày tết vì một tiếng trống báo hiệu biểu diễn Múa Lân – Sư – Rồng. Chỉ cách ngày nay vài ba thập kỉ, mỗi dịp tết đến xuân về, hay Nguyên tiêu tụ hội, hoặc tết Trung thu thì điều người ta mong đợi chính là phần hội náo nhiệt cả miền quê. Bởi vì phần hội đó không bao giờ vắng bóng màn biểu diễn múa Lân -Sư – Rồng.

Múa Lân Sư Rông 1

Múa Lân – Sư – Rồng trong các lễ hội ( ảnh: internet )

Múa Lân – Sư – Rồng là một môn nghệ thuật dân gian có nguồn gốc từ Trung Hoa. Theo dấu chân của những người Hoa lập nghiệp đến vùng đất mới trong đó có Việt Nam. Với người Châu á, múa Lân – Sư – Rồng là một loại hình nghệ thuật dân gian đường phố sớm nhất, cũng phát triển nhất. Ba con vật: Lân – Sư – Rồng mang ý nghĩa an lành, hạnh phúc, thịnh vượng đã thực sự chiếm trọn cảm tình của nhân dân trong tất cả những mùa hội lễ. Loại hình múa này vừa thể hiện nét đẹp của nghệ thuật dân gian vừa thể hiện tính mỹ thuật cùng đặc trưng văn hóa vùng. Tùy theo không gian rộng – hẹp, tính chất của từng lễ hội, múa Lân – Sư – Rồng sẽ có những bài bản khác nhau. Đôi khi ba loại hình múa được thể hiện riêng rẽ, đôi khi cũng có sự phối hợp với nhau tạo thành bộ ba hoàn hảo, thu hút sự quan tâm đặc biệt của người xem bởi điệu bộ, cử chỉ, sự uy dũng, cái thần riêng của từng nhóm múa. Tuy nhiên trong hầu hết các lễ hội, người ta chủ yếu sử dụng riêng hình thức múa Lân. Bởi lẽ chỉ riêng múa Lân thôi cũng đã đủ để thể hiện hầu hết các ý nghĩa của bất kì lễ hội nào. Vì vậy trong bài viết này, chúng tôi đặc biệt giới thiệu về nghệ thuật múa Lân đến với bạn đọc. Tuy vậy cũng không thể hoàn toàn tách múa Lân khỏi Sư, Rồng một cách tuyệt đối. Múa Sư – Rồng luôn xuất hiện bên cạnh múa Lân như là một cách để đề cao lẫn nhau, đồng thời còn giúp cho múa Lân thực sự bộc lộ được hết thảy tinh hoa của nó.

Múa rồng

Lễ hội múa rồng ( ảnh: internet )

Lân có hai loại: loại có sừng và không sừng. Lân không sừng giống hổ, là biểu tượng của tháng giêng. Ðầu lân không sừng dùng để múa, thường dính vào sau gáy một miếng vải đỏ , viết chữ Vương lớn, đậm nét, mình lân có vòng đen. Lân có sừng chỉ có một sừng chính giữa nên còn gọi: Kỳ Lân, đầu tròn lớn, màu thân giống màu đầu lân, được sử dụng để múa nhiều nhất.

Múa lân hoặc Sư chỉ cần hai người, nhưng múa Rồng thì phải có nhiều người tập rất công phu để thể hiện được các động tác đồng bộ khi rồng uốn khúc, rồng phóng tới, rồng đảo lại. Ít nhất cũng có 6 người múa rồng, nhiều cũng độ 20 chục người, thậm chí 30 chục người, cùng điều khiển con rồng phô diễn thần oai. Dù có cách tân, cách điệu, Sư và Rồng vẫn không có màu sắc phong phú bằng lân. Lân mang nhiều sắc mặt: Trắng, vàng, đỏ, xanh, đen.

maxresdefault

Màu sắc của Lân rất đa dạng ( ảnh: internet )

Ba đầu lân được ưa chuộng nhất là trắng, đỏ, đen. Ba đầu lân thường múa chung với nhau, tượng trưng cho “Ðào viên kết nghĩa” (Kết nghĩa vườn đào của Lưu Bị, Quan Vân Trường và Trương Phi). Một con lân biểu diễn gọi là “Ðộc Chiếm Ngao Ðầu”, thể hiện tài tả xung hữu đột, tiến thoái nhịp nhàng, bộ pháp hùng dũng, nhảy cao, trèo giỏi, tượng trưng cho cái uy, cái dũng của một mãnh tướng, một hảo hán, một vị anh hùng. Hai con lân cùng biểu diễn gọi là Song Hỉ, thể hiện sự tâm đầu ý hợp như loan với phụng, như vợ với chồng, như đất trời và âm dương tương hợp. Ba con lân hợp múa phải có ba màu vàng, đỏ, đen, gọi là Tam Tinh, thể hiện những điều cầu nguyện của mọi người đạt được điều lành, ba điều tốt: Phúc, Lộc, Thọ . Ba con lân cùng múa còn diễn tả “Tam Anh” (Lưu Bị, Quan Vũ và Trương Phi) vừa hùng dũng, vừa có chí lớn, vừa thương yêu, gắn bó với nhau hơn cả anh em ruột thịt, cho đến chết. Bốn con lân cùng múa gọi là Tứ Quý hưng long, gồm bốn đầu lân trắng, vàng, đỏ, đen (hoặc xanh), tượng trưng cho bốn mùa, bốn phương, bốn hiện tượng trong trời đất, diễn tả tự sung mãn, trường thọ, mạnh khỏe, và hạnh phúc.
Còn tiếp …. ( Phần 2 )

Trang Dung

Comments are closed.