MÚA TRUYỀN THỐNG – MỘT HÌNH THỨC TU DƯỠNG ĐẠO ĐỨC

Múa cổ điển - đội múa nữ đoàn nghệ thuật Hồng Ân

Múa truyền thống, hay còn gọi là Nghệ thuật múa cổ điển (trong bài viết ngắn này chúng tôi chỉ giới hạn việc tìm hiểu về múa cổ điển Trung hoa và sự ảnh hưởng của nó đến một số quốc gia khác như: Đài Loan, Việt nam, Hàn Quốc, Nhật) được phân chia thành 2 loại: Múa cung đình dành cho tầng lớp quí tộc, vua quan trong các triều đình. Và Múa dân gian hay còn gọi là Nghệ thuật Múa Sân đình (sân khấu biểu diễn chủ yếu là các Sân đình ở mỗi làng trong dân gian) dành riêng cho đại bộ phận quần chúng người lao động.

Múa cung đình có bộ phận phụ trách và tổ chức tập luyện chính thuộc về Bộ lễ (phần Lễ nhạc). Mục đích là mua vui cho các tầng lóp quí tộc, vì vậy nội dung của nó chủ yếu là ca ngợi: Ca ngợi nền thái bình thịnh trị, ca ngợi ân đức của các bậc hiền tài, ca ngợi sự an hòa của đất trời vạn đại. Múa cung đình được biểu diễn chủ yếu trong các dịp mừng thọ, mừng ngày lập nước, mừng công, mừng hôn (của các Hoàng tử và Công chúa). Khác với múa cung đình, múa dân gian được sáng lập chủ yếu từ những người từng phục vụ cho múa cung đình, số ít được sáng tạo bởi những bậc tài tử giữa nhân gian. Vì thế nội dung của múa dân gian cũng không có sự khác biệt nhiều so với múa cung đình. Tuy nhiên, kĩ xảo, nội dung đều có phần sơ giản hơn múa cung đình nhằm phù hợp với đối tượng thưởng thức là người lao động. Múa dân gian thường được biểu diễn vào các ngày lễ hội của mỗi Đình làng.

mua co dien 5
ảnh: Shen Yun Performing Arts ( shenyun.com )

Cho dù là múa cung đình hay múa dân gian thì nội dung một vũ điệu cũng được xây dựng là một câu chuyện kể về một con người có đạo đức, một vị thần linh, hay chí ít cũng kể về một vẻ đẹp thuần khiết nào đó của tiên nữ, của đóa hoa, của trời đất, của thánh nhân,…. Tựu chung lại, nội dung một vũ điệu luôn toát lên khí tiết thanh tao, thuần tịnh. Đó không phải là cái đẹp được phô ra lộ liễu mà là cái đẹp khởi từ nội tâm của người vũ công lúc hòa mình vào nhân vật, làm nổi bật sự thánh khiết, hài hòa của nhân vật mà người diễn viên đã hòa mình vào đó.

Nghệ sỹ múa Đoàn nghệ thuật Hồng Ân biểu diễn điệu múa truyền thống tại Lễ Hội Đình làng thôn Lựa,xã Việt Hùng Quế Võ, Bắc Ninh
Nghệ sỹ múa Đoàn nghệ thuật Hồng Ân biểu diễn điệu múa truyền thống tại

Lễ Hội Đình làng thôn Lựa,xã Việt Hùng Quế Võ, Bắc Ninh

Ví dụ một số điệu múa như: Vũ điệu Hoa Mộc Lan là câu chuyện kể về một nhân vật nữ anh hùng thời Bắc ngụy. Vì thế, người diễn viên phải lột tả được câu chuyện qua mỗi từng động tác: Oai hùng lúc trong trận, Đoan chính, nhu mì lúc ở nhà,… Quan trọng hơn, phải cho người xem thấy được Phẩm hạnh của Hoa Mộc Lan qua từng động tác. Hoặc Vũ điệu “Nhạc Phi” thì thông qua động tác, người diễn viên cần làm cho người thưởng thức thấy rõ lòng tận trung của ông đối với triều đại của mình. Hay “Vũ Phiến” (Múa Quạt), nữ vũ công phải thể hiện được sự mền mại, uyển chuyển, nhu mì của người phụ nữ trong khi nam diễn viên phải phô ra được đạo đức của người quân tử.

Điệu múa cổ điển hùng tráng của diễn viên đoàn nghệ thuật Shenyun
Điệu múa cổ điển hùng tráng của diễn viên đoàn nghệ thuật Shenyun

Như thế, mỗi vũ điệu đã không còn đơn thuần là vẻ đẹp của những động tác hình thể. Ở đó, trong từng động tác đều là diễn tả cái khí chất của con người, miêu tả từng vẻ đẹp trong sáng nhất, thanh tao nhất, thuần tịnh nhất. Để làm được điều đó, người diễn viên cũng không chỉ đơn thuần là tập từng động tác mà có thể biểu hiện hết thảy những gì được chuyển tải trong nội dung vũ điệu. Người vũ công phải đề cao đạo đức, phẩm hạnh của bản thân, lấy đó làm cơ sở để cảm thụ về nhân vật mà bản thân làm tải thể. Chính bởi vì như thế, chúng tôi nói rằng: Múa truyền thống là một hình thức tu dưỡng đạo đức, chỉ có tu dưỡng đạo đức mới có thể làm nên một Vũ điệu say lòng người thưởng thức.

Comments are closed.